Nedenleri ve Risk Faktörleri

Otizme Sebep Olmayan 8 Şey

Otizm hakkında yalan iddaalar
180Görülme

Görünüşe göre her gün yeni bir şeyler, otizme sebep olarak gösteriliyor. Tam olarak otizme neyin yol açtığı hakkında çok az sağlam bilgi olduğundan, her dedikoduya inanmamakta fayda var. 

Gerçek şu ki, otizmi olan insanların sayısında önemli bir artış olduğuna bile emin değiliz. Tek bildiğimiz, tanı ölçütleri arttığında, tanı almaya hak kazanan insan sayısının da arttığı. Farkındalık arttıkça tanıların sayısı da arttı. Bu, 20 ya da 30 yıl öncesinden daha fazla insanın otizmli olduğu anlamına mı geliyor? Cevap nitelikli bir “belki” dir.

Şüphesiz otizm riskini artıran çok az şey olduğu düşünülmektedir. Bunlara kalıtım, doğum öncesi alınan bazı ilaçlar ve bilinmeyen nedenlerden dolayı oluşan birkaç tür spontan genetik mutasyon dahildir.

Ancak bu, insanların otizmin nedenleri hakkında yanlış teorilere (hatta inanmalarına) engel olmuyor.

Otizmin Sebepleri Hakkında Yanlış Teoriler

Çoğu otistik insanın neden otistik olduğunu tam olarak bilmiyor olsak da, en azından bazı teorilerin yanlış olduğunu biliyoruz. İşte yanlış olduğunu bildiğimiz bazı teoriler hakkındaki gerçekler.

  • Otizm bulaşıcı mıdır?: Bazı insanlar, çocuklarının diğer otizmli akranlarıyla sosyalleşmesinin otizmi bulaştırabileceğini düşünmektedir. Ancak otizm bulaşıcı bir hastalık değildir, onu geçelim otizm hastalık değildir bir kere; insandan insana virüs, bakteri veya başka herhangi bir yolla (kalıtım hariç) geçirilemez. Evet çocuklar otizmli arkadaşlarının hal ve hareketlerini taklit edebilir fakat bu otizmin bulaşıcı olduğu anlamına gelmiyor.

 

  • Çocuğun çok fazla ağlaması otizme sebep olur mu ?: Bazı ebevenyler bebeklerinin çok ağlamasına sebep oldukları için otizme neden olmuş olabileceğinden endişe ediyorlar. Fakat bu mümkün değil: Bir çocuğun hayal kırıklığı yaşaması veya çok ağlaması otizme neden olamaz. Özel duruma bağlı olarak öfke nöbetleri, henüz ispatlanmamıştır fakat otizmin sonucu olabilir. Otizmli bebekler alışılmadık derecede ışığa, kokuya, sese veya fiziksel duyulara karşı hassas olabilir; bu nedenle ıslak bir bebek bezi otizmli bir bebeğe tipik olarak gelişen bir bebeğe göre daha huzursuz edici olabilir.

 

  • Yetersiz beslenme otizme sebep olur mu?: Çocukları buğday ürünleri, süt, patates kızartması veya soda ile beslemek otizm riskini arttırmaz. Bu görüş halk arasında yaygındır fakat yanlıştır. Araştırmalar, otizmli bazı çocukların rahatsızlığa neden olabilecek gastrointestinal sorunları olduğunu ve bu rahatsızlığın nedeninin ortadan kaldıran etkenlerin davranış, dikkat ve ruh halini iyileştirme olduğunu göstermektedir. Bu nedenle, diyetteki bir değişiklik (vakaların küçük bir yüzdesinde) otizm semptomlarını hafifletebilirken, yetersiz beslenme otizme neden olmaz.

 

  • “Kötü” ebeveynlik otizme sebep olur mu ?: Yıllar önce Bruno Bettelheim, anne ilgisizliğinin otizme sebep olduğunu teorisi ile kendi kariyerini yokuşa sürükledi. Bruno Bettelheim yanılıyordu, ama bu iddaası yüzünden bir çok ebeveyn kendini suçladı. Neyse ki, bu tür acı veren suçlamalar geride kaldı.
Kötü ebevenylik otizme yol açmaz!

 

  • Otizmin televizyon ile bağlantısı var mı?: Yıllar önce, televizyon ve otizmin popülerliği aynı anda arttığından, bir bağlantı olabileceği fikrini öneren bir iddaa çıktı. Çocuğunuzun çok fazla televizyon izlemesine izin vermenin otizme yol açabileceği fikrini destekleyen hiçbir kanıt yoktur. Öte yandan, çocuğunuza otizm teşhis edildiğinde, ekran başında geçirdiği süreyi kısıtlamak iyi bir fikir olacaktır. Aslında, izleme süresini sınırlamak tüm çocuklar için iyi bir fikirdir!

 

  • Cep telefonları otizme neden olur mu ?: Yıllar geçtikçe cep telefonları ve wi-fi ağları tarafından oluşan elektromanyetik radyasyonun (er) otizmde artışa sebep olduğu teorisi ortaya çıktı. Bu teori hızla yayıldı, çünkü mobil teknoloji ve otizm spektrumu tanıları ile birlikte artmaya başladı. Radyasyonun beyin üzerinde bir etkisi olduğu fikrini destekleyen araştırmalar var. Ancak radyasyon ile otizm arasında güvenilir bir bağlantı gözlenememiştir. Elbette, ebeveynlerin telefon kullanımı çocuklarında otizme yol açmaz.

 

  • Ailevi problemler otizme yol açar mı?: Bazı ebeveynler ailedeki boşanma ve ölümlerin çocuklarında otizme yol açacağını düşünmektedir. Bu kesinlikle doğru değil.

 

  • Şaplak otizme neden olur mu?: Başa darbeler, oksijen eksikliği ve diğer fiziksel travmalar kesinlikle beyin hasarına neden olabilir. Beyin hasarı olan çocukların otizmli çocuklarınkine benzer davranışları da olabilir veya bir otizm spektrum bozukluğu teşhisi konulabilir. Ancak, çocuk yetiştiriciliği için tartışmalı bir yaklaşım olsa da, poposuna şaplak atmak, yürümeye başlayan çocuklarda otizme neden olamaz.

 

Ayrıca

Şu makaleler dikkatinizi çekebilir

Otizmde B6 Vitamini ile Magnezyum Gerçekleri

Otizm ile Birlikte Görülebilecek Durumlar

 

Yorum bırak